मुंबई : नवजात बाळासाठी आईचे दूध खूप महत्त्वाचे आहे. यामुळे बाळाला आवश्यक पोषण मिळते आणि मुलांची रोगांशी लढण्याची क्षमताही विकसित होते. आईचे दूध हे बाळासाठी संपूर्ण अन्न आहे आणि बाळाच्या विकासासाठी खूप महत्वाचे आहे.

त्यात ऍन्टीबॉडीज असतात जे बाळाला संक्रमण आणि रोगांपासून वाचवतात. स्तनपान फक्त बाळासाठीच नाही तर आईसाठीही खूप फायदेशीर आहे. तज्ज्ञांच्या मते, यामुळे स्तनाच्या कर्करोगाचा धोका कमी होतो. (breast feeding lower the risk of breast cancer )

स्त्रियांमध्ये स्तनाचा कर्करोग किती सामान्य आहे ?

स्तनाचा कर्करोग हा कर्करोगाचा एक प्रकार आहे जो स्तनाच्या ऊतींमध्ये विकसित होतो. जेव्हा स्तनाच्या पेशी गोळा होतात आणि ट्यूमर तयार करतात तेव्हा तो स्तनाचा कर्करोग असू शकतो.

स्तनाचा कर्करोग महिला आणि पुरुष दोघांनाही होऊ शकतो परंतु स्त्रियांमध्ये तो अधिक सामान्य आहे. २०२० मध्ये, जगभरातील महिलांमध्ये स्तनाच्या कर्करोगाची सुमारे २.३ दशलक्ष प्रकरणे नोंदवली गेली. स्तनपानामुळे स्तनाच्या कर्करोगाचा धोका कमी होतो.

स्तनपानामुळे स्तनाच्या कर्करोगाचा धोका कसा कमी होतो ?

स्तनपानामुळे स्तनाच्या कर्करोगाचा धोका अनेक प्रकारे कमी होतो. सर्वप्रथम, स्तनपानामुळे होर्मोनल बदलांमुळे, प्रसूतीनंतर मासिक पाळी परत येण्यास विलंब होतो.

स्त्रियांमध्ये मासिक पाळी स्तनाच्या पेशींना उत्तेजित करते. ज्यामुळे असामान्य पेशी विकसित होऊ शकतात ज्यामुळे नंतर स्तनाचा कर्करोग होऊ शकतो.

दुसरे कारण म्हणजे स्तनपानामुळे स्तनाच्या ऊतींना कर्करोग होण्याची शक्यता कमी होते. स्तनातून दूध बाहेर पडताना स्तनाच्या ऊती संकुचित होतात. या दरम्यान फॅट पेशी दूध तयार करणाऱ्या पेशींची जागा घेतात.

या प्रक्रियेदरम्यान, मासिक पाळीच्या दरम्यान विकसित झालेल्या कोणत्याही असामान्य पेशी नष्ट होतात आणि स्तनाच्या कर्करोगाचा धोका कमी होतो.

याशिवाय स्तनपानामुळे महिलांच्या शरीरातील इस्ट्रोजेन हार्मोनचे उत्पादनही कमी होते. इस्ट्रोजेन हा हार्मोन आहे जो स्तनाच्या ऊतींच्या वाढीस उत्तेजन देतो आणि उच्च इस्ट्रोजेन पातळी थेट स्तनाच्या कर्करोगाच्या वाढीव जोखमीशी संबंधित आहे.

इस्ट्रोजेनची पातळी कमी करून, स्तनपान स्तनाच्या ऊतींमधील कर्करोगाच्या पेशींची वाढ रोखण्यास मदत करू शकते.

संशोधन काय म्हणते ?

ब्रेस्ट फीडिंग करणाऱ्या महिलांमध्ये ब्रेस्ट कॅन्सरचा धोका कमी असतो, हे तथ्यही अनेक संशोधनांमध्ये समोर आले आहे.

एका अभ्यासातून असे समोर आले आहे की जर एखाद्या महिलेने आपल्या बाळाला ६ महिने स्तनपान दिले तर तिच्यामध्ये स्तनाचा कर्करोग होण्याचा धोका स्तनपान न करणार्‍या महिलेच्या तुलनेत ५ टक्क्यांनी कमी होतो.

त्याच वेळी, आणखी एका संशोधनात हे समोर आले आहे की, ज्या महिलांनी एक वर्ष किंवा त्याहून अधिक काळ स्तनपान केले आहे त्यांच्यामध्ये स्तनाच्या कर्करोगाचा धोका सुमारे २० टक्क्यांनी कमी होतो.

इतर आरोग्यविषयक फायदे

• प्रसुतिपश्चात नैराश्याचा धोका कमी असतो.

• टाइप-2 मधुमेहाचा धोका कमी होतो.

• हाडांची घनता सुधारते.