डॉ. आंबेडकर अध्यासन केंद्राची स्‍थापना
संशोधन, इतर कार्यक्रमांना मिळणार चालना
मुंबई,ता. २७ : मुंबई विद्यापीठातील डॉ. बाबासाहेब आंतरराष्ट्रीय संशोधन केंद्रात डॉ. आंबेडकर चेअर (डॉ. आंबेडकर अध्यासन केंद्र) स्थापन करण्यात येणार आहे. स्थापनेसाठी नुकतेच केंद्रीय सामाजिक न्याय विभागाकडून वार्षिक रुपये ७५ लाखांचे अनुदानही मंजूर करण्यात आल्याने विद्यापीठात संशोधनासह ग्रंथ प्रकाशन आदी कार्यक्रमांना मोठी चालना मिळणार असल्याची माहिती विद्यापीठाकडून देण्यात आली.
मुंबई विद्यापीठाचे कुलगुरू डॉ. रवींद्र कुलकर्णी यांच्या पुढाकारामुळे विद्यापीठात डॉ. आंबेडकर चेअर स्थापन होणार आहे. या माध्यमातून डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांचे सामाजिक न्याय, समता, मानवी हक्क आणि आर्थिक सक्षमीकरणाशी निगडित विचार शैक्षणिक व धोरणात्मक पातळीवर प्रसारित केले जातील. शिक्षण व रोजगार क्षेत्रातील धोरणांचा वंचित घटकांवर होणारा परिणाम अभ्यासणे, कौशल्य विकासासंबंधी उपयुक्त योजना सुचवणे तसेच शिक्षणातील प्रवेश, गुणवत्ता व समावेशकता यावरही विशेष भर या चेअरच्या माध्यमातून दिला जाणार असल्याची माहितीही देण्यात आली.
विद्यापीठाचे कुलगुरू डॉ. कुलकर्णी म्हणाले, की यासाठी नुकताच करार झाला आहे. डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर हे मुंबई विद्यापीठाचे माजी विद्यार्थी असून, एल्फिन्स्टन महाविद्यालयातून त्यांनी त्यांचे शिक्षण पूर्ण केले. सिडनहॅम महाविद्यालयात प्राध्यापक, शासकीय विधी महाविद्यालयाचे प्राचार्य ते मुंबई विद्यापीठाच्या सिनेटचे सदस्य म्हणून त्यांचे भरीव योगदान लाभले आहे. हा केवळ एक शैक्षणिक उपक्रम नसून, संशोधन आणि सामाजिक परिवर्तनाच्या दिशेने मुंबई विद्यापीठाने टाकलेले एक महत्त्वाचे पाऊल असल्याचे ते म्हणाले.

असे राबविले जातील उपक्रम...
मुंबई विद्यापीठात सध्या डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर आंतरराष्ट्रीय संशोधन केंद्र कार्यान्वित असून, या केंद्राच्या माध्यमातून विविध उपक्रम राबविले जात आहेत. या नव्या केंद्राच्या स्थापनेमुळे राष्ट्रीय व आंतरराष्ट्रीय पातळीवरील शैक्षणिक देवाणघेवाणीला मोठ्या प्रमाणात चालना मिळेल. तसेच बहुविद्याशाखीय अभ्यास व संशोधनाला प्रोत्साहन दिले जाणार आहे. शिक्षण क्षेत्रातील संविधानिक विविध तरतुदींचा प्रभाव, वंचित घटकांचे शैक्षणिक प्रगतीचे प्रवाह, शैक्षणिक व रोजगारातील दरी कमी करण्यासाठी राबविलेल्या योजना यांचा सखोल अभ्यास केला जाणार आहे. एम. ए. सोशल पॉलिसी, एम. ए. बुद्धिस्ट स्टडीज यासारख्या विविध पदव्युत्तर अभ्यासक्रमांसह संशोधन प्रकल्प, डॉक्टरेट व पोस्ट डॉक्टरेट अभ्यासक्रम राबविले जाणार आहेत. चेअर प्रोफेसर, सहाय्यक प्राध्यापक आणि दोन डॉक्टरेट फेलो नियुक्त केले जाणार आहेत.

ही आहेत मुख्य उद्दिष्टे
सामाजिक न्याय व समतेच्या तत्त्वांवर आधारित धोरणांची निर्मिती हे प्रमुख उद्दिष्ट असून, या केंद्राद्वारे शिक्षण, रोजगार व समतेसंबंधी धोरणांचा अभ्यास करून न्याय्य व सर्वसमावेशक समाज घडविण्याचा प्रयत्न होईल. भारतरत्न डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांचे विचार आजच्या काळातही समाजाला दिशादर्शक ठरत असून, त्यांचा अभ्यास नव्या पिढीला प्रेरणा देणारा व धोरणकर्त्यांसाठी उपयुक्त ठरणारा आहे. हे केंद्र त्या विचारांच्या प्रसाराचे महत्त्वपूर्ण व्यासपीठ ठरणार आहे.