RBI Rule: नाणी हा भारतीय चलनाचा महत्त्वाचा भाग आहे. ते आपण आपल्या दैनंदिन जीवनात वापरतो. मात्र, सध्याच्या डिजिटल युगात लोकांच्या हातात नाणी क्वचितच दिसतात. पण आजही जेव्हा ते कोणाच्या खिशातून नाणी पडतात तेव्हा त्यांचा खणखणीत आवाज सर्वांचे लक्ष वेधून घेतो.

पण तुम्हाला माहिती आहे का की तुम्ही किती रकमेपर्यंत तुमच्या बँक खात्यात नाणी जमा करू शकता. जाणून घ्या यासंदर्भात रिझर्व्ह बँकेचे काय नियम आहेत.

देशात चलन जारी करण्याची जबाबदारी रिझर्व्ह बँक ऑफ इंडियावर आहे. सध्या देशात एक रुपया, दोन रुपये, पाच रुपये, दहा रुपये आणि वीस रुपयांची नाणी चलनात आहेत. नाणी कायदा 2011 अंतर्गत, 1000 रुपयांपर्यंतची नाणी जारी केली जाऊ शकतात.

नाणे कायदा 2011 अंतर्गत भारत सरकारने कायदेशीर निविदा म्हणून जारी केलेली विविध आकारांची, थीम आणि डिझाइनची नाणी आणि भारतीय रिझर्व्ह बँकेने वेळोवेळी चलनासाठी जारी केलेल्या इतर सर्व मूल्यांची नाणी आहेत.

आता आपण आपल्या बँक खात्यात जमा करू शकणार्‍या नाण्यांबाबत रिझर्व्ह बँकेचे म्हणणे आहे की, ग्राहकांना बँकांमध्ये नाणी जमा करण्यासाठी कोणतीही मर्यादा निश्चित केलेली नाही.

बँका त्यांच्या ग्राहकांकडून कोणत्याही रकमेची नाणी स्वीकारण्यास स्वतंत्र आहेत. याचा अर्थ तुम्ही तुमच्या बँक खात्यात नाण्यांच्या स्वरूपात कितीही रक्कम जमा करू शकता.

भारत सरकार रिझव्‍‌र्ह बँकेकडून वार्षिक आधारावर मिळणाऱ्या इंडेंटच्या आधारे नाण्यांचे किती प्रमाण काढायचे हे ठरवते. याशिवाय, विविध मूल्यांच्या नाण्यांच्या डिझाइनची जबाबदारीही भारत सरकारची आहे.

तुम्हाला नाणी बदलायची असतील तर तुम्ही बँकेच्या कोणत्याही शाखेत बदलू शकता. रिझव्‍‌र्ह बँकेच्या म्हणण्यानुसार, जनता त्यांच्या सर्व व्यवहारांमध्ये कोणताही संकोच न करता सर्व नाणी कायदेशीर निविदा म्हणून स्वीकारू शकतात.