Raghuram Rajan: भारत लोकशाहीचा लाभ घेऊ शकत नाही, असे मत रिझर्व्ह बँकेचे माजी गव्हर्नर रघुराम राजन यांनी मंगळवारी व्यक्त केले. जॉर्ज वॉशिंग्टन विद्यापीठात आयोजित 'मेकिंग इंडिया ॲन ॲडव्हान्स्ड इकॉनॉमी बाय 2047: व्हॉट इट टेक्स' या परिषदेत बोलताना राजन म्हणाले, "मला वाटते की लोकशाहीचा फायदा घेण्याची वेळ आली आहे, परंतु समस्या ही आहे की लोकशाही व्यवस्थेचा फायदा भारताला होत नाही."

भारतीय रिझर्व बँकेचे माजी गव्हर्नर रघुराम राजन यांनी दावा केला की, मोठ्या संख्येने तरुण भारतीय आपला व्यवसाय सुरू करण्यासाठी परदेशात जात आहेत कारण ते भारतात आनंदी नाहीत. ते म्हणाले की, तरुण भारतीयांची विराट कोहली सारखी मानसिकता आहे आणि ते अशा ठिकाणी जातात जिथे त्यांना शेवटच्या बाजारपेठांमध्ये प्रवेश करणे खूप सोपे वाटते.

रघुराम राजन यांना विचारण्यात आले की, बरेच भारतीय इनोव्हेटर्स आता सिंगापूर किंवा सिलिकॉन व्हॅलीमध्ये का जात आहेत, तेव्हा ते म्हणाले, ''त्यांना खरोखरच जागतिक स्तरावर अधिक विस्तार करायचा आहे.

राजन म्हणाले, "काँग्रेसच्या जाहीरनाम्यात अप्रेंटिसशिपची कल्पना चांगली आहे. मला वाटते की ती आणखी प्रभावी करण्यासाठी खूप काही करणे आवश्यक आहे, परंतु आम्हाला अशा अनेक विद्यार्थ्यांची गरज आहे जेणेकरून ते किमान चांगले काम करू शकतील."

भारतात नोकरीची समस्या अधिक

राजन यांनी चिप उत्पादनावर भारताने अब्जावधी डॉलर्स खर्च केले असल्याची टीका केली. "या चिप कारखान्यांचा विचार करा. चिप उत्पादनासाठी अनेक अब्जावधींची सबसिडी मिळणार आहे. दुसरीकडे, भारत अनेक क्षेत्रांत खाली जात आहे. भारतात नोकरीची समस्या अधिक आहे यात आश्चर्य नाही. गेल्या 10 वर्षांत नोकरीची समस्या निर्माण झाली आहे, असे नाही. गेल्या काही दशकांपासून त्यात वाढ होत आहे.''

''रेल्वेत शिपाई पदासाठी पीएचडीधारक अर्ज करत आहेत''

राजन म्हणाले की, ''कोणतेही क्षेत्र असो, मग ते सेवा, उत्पादन किंवा कृषी क्षेत्र असो, भारतात समस्या आहेत. प्रत्येकाला याबद्दल माहिती आहे आणि मला ते तपशीलवार सांगण्याची गरज नाही. बेरोजगारांची संख्या जास्त आहे.

श्रमशक्तीचा सहभाग कमी आहे, महिला श्रमशक्तीचा सहभाग प्रत्यक्षात कमी आहे. सरकारी नोकऱ्यांसाठी अर्ज करणाऱ्या उच्चशिक्षितांच्या संख्येवरून बेरोजगारीचा परिणाम दिसून येतो. रेल्वेत शिपाई पदासाठी पीएचडीधारक अर्ज करत आहे.''