NASA : अमेरिकेची अंतराळ संशोधन संस्था NASA आणखी एका धमाकेदार शोध मोहिमेची तयारी करत आहे. 2040 च्या सुरुवातीला अवकाशात स्थापित करण्यात येणारे 'हाबिटेबल वर्ल्ड्स ऑब्झर्वेटरी' (HWO) हे अतिशय शक्तिशाली दुर्बिण पृथ्वीबाहेरील जीवनाचा शोध लावू शकेल. तज्ञांचा अंदाज आहे की ही दुर्बिण 2050 पर्यंत एखाद्या रहिवासायोग्य ग्रहावर जीवन असल्याचे संकेत शोधून काढू शकेल.

हे दूरदर्शन जुन्या हबल दुर्बिणपेक्षा किती वेगळे असेल?

सजीव अस्तित्वाचे संकेत शोधणे - ही विशेष दुर्बिण अंतराळातील ग्रहांवर 'जैविक निर्मिती' असलेल्या वायूंचा शोध घेईल. जिवंत प्राण्यांमुळे तयार होणारे हे वायू पृथ्वीवर आढळतात त्याचप्रमाणचे असतील तर ते सजीव अस्तित्वाचे मोठी शक्यता दर्शवतील.

पृथ्वीसारखा ग्रह शोधणे- आत्तापर्यंत अंतराळात हजारो ग्रह आढळले आहेत पण पृथ्वीसारखा रहवास योग्य ग्रह अजून सापडलेला नाही. HWO दुर्बिण सूर्यासारख्या तारांच्या आसपास पृथ्वीसारखे ग्रह शोधण्यावर विशेष लक्ष केंद्रित करेल.

हे नवे दुर्बिण कसे काम करेल?

आधुनिक तंत्रज्ञान - जेम्स वेब दुर्बिणच्या यशस्वी प्रयोगानंतर आता येणारे हे HWO दूरदर्शन त्यापेक्षाही अधिक आधुनिक असेल. अवरक्त किरणांसह विविध प्रकारच्या प्रकाशाच्या स्पेक्ट्रमचा वापर करून ते ग्रहांवर अधिक बारिक निरीक्षण करू शकेल.

स्पष्ट आणि अचूक प्रतिमा - HWO इतके अत्याधुनिक असेल की ते पृथ्वीसारख्या ग्रहांवर वातावरणाचा सविस्तर अभ्यास करू शकेल आणि तेथील जीवन असल्याची किंवा नसल्याची शक्यता तपासू शकेल.

या शोधामुळे जगात कसा बदल होईल?

अंतराळात जीवनाचा शोध लागल्यास त्याचा प्रभाव फक्त विज्ञानवरच न राहता तत्वज्ञान, धर्म आणि आपल्या जीवनशैलीवरही होऊ शकते.एखाद्या ग्रहावर जीवन असल्याचे संकेत मिळाल्यास ते मानवी आकांक्षा आणि संशोधनाची दिशा बदलून टाकू शकते.

हे सर्व खरे ठरले तर मानवजातीच्या इतिहासात हा एक मोठा क्षण ठरेल. आपण विश्वातील एकटेच बुद्धीमान प्राणी नाही तर आपल्यासारखे अजूनही कोणीतरी असू शकतात याचा शोध लागणे रोमांचकारी आणि आपल्याला आश्चर्यात टाकणारे ठरेल.