मुंबई : दिल्ली AIIMS च्या डॉक्टरांनी पहिल्यांदाच एका महिलेच्या पोटातील बाळाच्या हृदयावर शस्त्रक्रिया केली आहे.

२८ वर्षीय गर्भवती महिलेला दिल्लीतील एम्स रुग्णालयात दाखल करण्यात आले होते. एम्समध्ये दाखल केल्यानंतर डॉक्टरांनी महिला आणि तिच्या पतीला मुलाच्या हृदयाच्या स्थितीबाबत माहिती दिली. (delhi AIIMS doctor did heart surgery of a baby in a womb)

त्यांनी सांगितले की मुलाचा एक व्हॉल्व्ह बंद आहे. त्यामुळे हृदयात रक्तप्रवाहात समस्या निर्माण होते. रक्तप्रवाह कमी झाल्यामुळे, मुलाच्या हृदयाच्या विकासाशी संबंधित समस्या उद्भवू शकते, ती म्हणजे, जर मुलाचे ऑपरेशन केले नाही तर जन्मानंतर, त्याला हृदयविकाराचा गंभीर आजार होऊ शकतो. हेही वाचा - हिंडेनबर्ग अहवालात तथ्य की ते भारताविरुद्धचे कारस्थान? 

९० सेकंदात केले ऑपरेशन

या महिलेचा यापूर्वीही तीन वेळा गर्भपात झाला होता. त्यामुळे या मुलाशी संबंधित सर्व धोक्यांची माहिती डॉक्टरांनी अगोदरच जोडप्याला दिली. तथापि, जोडप्याने ताबडतोब ऑपरेशनसाठी सहमती दर्शविली, कारण त्यांना पुन्हा मूल गमावायचे नव्हते.

त्यानंतर डॉक्टरांनी मुलाच्या हृदयाच्या ऑपरेशनची प्रक्रिया सुरू केली. गर्भाशयात वाढणाऱ्या बाळाचे द्राक्षाच्या आकाराचे हृदय ठीक करण्यासाठी डॉक्टरांनी अवघ्या ९० सेकंदांत 'बलून डायलेशन सर्जरी' केली. त्यांनी मुलाच्या हृदयाची बंद झालेली झडप परत उघडली.

या ऑपरेशननंतर आता मुलाचे हृदय पूर्वीपेक्षा चांगले विकसित होईल आणि हृदयविकाराचा धोका कमी होईल. ही शस्त्रक्रिया अत्यंत दुर्मिळ मानली जाते, कारण लहानशा चुकीमुळेही मुलाचा जीव जाऊ शकतो.

त्यामुळेच 'बलून डायलेशन सर्जरी' अत्यंत गांभीर्याने करण्यात आली. या ऑपरेशननंतर आई आणि बाळ दोघेही बरे आहेत. एम्सचे डॉक्टर आता मुलाच्या हृदयाच्या कक्षांच्या वाढीवर लक्ष ठेवत आहेत.

डॉक्टरांच्या चमूने सांगितले की, बाळाच्या हृदयविकाराशी संबंधित काही धोक्यांवर आईच्या पोटातच उपचार केले जाऊ शकतात. असे केल्याने, बाळाच्या जन्मानंतर उद्भवणारा धोका कमी होतो.

'बलून डिलेशन प्रोसिजर' म्हणजे काय ?

जेव्हा हृदयाच्या झडपात काही कारणास्तव अडथळा येतो आणि झडप बंद होते, त्यामुळे रक्तप्रवाहात अडथळा येतो तेव्हा बलून डायलेशन शस्त्रक्रिया केली जाते. अल्ट्रासाऊंड मार्गदर्शनाखाली ही शस्त्रक्रिया करण्यात आली.

हे ऑपरेशन करण्यासाठी डॉक्टरांनी आईच्या गर्भातून मुलाच्या हृदयात सुई घातली. यानंतर, बलून कॅथेटरच्या सहाय्याने, मुलाच्या झडपातील अडथळा दूर करण्यात आला, म्हणजे बंद केलेला झडप उघडण्यात आला, जेणेकरून रक्त प्रवाह सुधारता येईल.

शस्त्रक्रियेनंतर बाळाच्या हृदयाची चांगली वाढ होईल आणि जन्माच्या वेळी हृदयविकाराचा धोकाही कमी होईल, अशी अपेक्षा असल्याचे डॉक्टरांनी सांगितले.